Wat is vaktherapie?
  1. Home

Verstandelijke beperking (LVB)

Wat is een verstandelijke beperking?

We spreken van een lichte verstandelijke beperking als iemand een IQ heeft tussen de 50 en 70. De verstandelijke beperking kan samenhangen met een syndroom, waarbij ook andere lichamelijke en psychische beperkingen voorkomen. Iemand met een lichte verstandelijke beperking ondervindt problemen in de sociale aanpassing en sociale zelfredzaamheid.
 

Gevolgen in het dagelijks leven

Iemand met een lichte verstandelijke beperking kan in het dagelijks leven moeite hebben met schoolse vaardigheden als lezen, schrijven en rekenen. Daarnaast kunnen de dagelijkse taken een probleem vormen, zoals de  zelfverzorging, de verantwoordelijkheden van een baan, geldbeheer en het plannen van taken op school en het werk. Vaak is begeleiding nodig op verschillende levensgebieden.

Een verstandelijke beperking leidt vaak ook tot problemen in de sociale omgang, zoals het aangaan en onderhouden van vriendschappen, het aangaan van relaties of de vrijetijdsbesteding. Door de beperking is het vaak ook lastiger om zich te uiten en woorden te vinden aan emoties, waardoor iemand zich onbegrepen en gefrustreerd kan voelen.
 

Vaktherapie bij een verstandelijke beperking

In vaktherapie staat niet het praten centraal, maar het ervaren en handelen. Er wordt zo minder een beroep gedaan op verstandelijke en verbale vaardigheden dan bij andere therapievormen. Door de inzet van specifieke materialen en werkvormen stemt de vaktherapeut de therapie voortdurend af op het belevingsniveau van de cliënt. De vaktherapeut richt zich op de sterke kanten van de cliënt en de succeservaringen die hij opdoet.

Afhankelijk van de problemen die de cliënt ondervindt, zal de therapeut in overleg met de cliënt de doelen vaststellen. Die kunnen zich richten op de lichaamsbeleving, het eigen functioneren of het sociale functioneren. De vaktherapeut kan bijvoorbeeld ontspanningsoefeningen aanbieden om lichamelijke spanning te leren herkennen en te verminderen. In samenwerkingsoefeningen of rollenspellen kan geoefend worden met het herkennen van de eigen emoties of de emoties van een ander. De vaktherapeut zal tijdens of na de oefeningen met de cliënt stilstaan bij wat er gebeurt en welke emoties dit oproept. Hoe voelt het in je lijf als je boos, bang of gespannen bent? Hoe kun je aan een ander zien dat die boos, blij of verdrietig is? In werkstukken kunnen frustraties worden vormgegeven, waardoor ook anderen buiten de therapie kunnen zien wat een cliënt misschien niet zo kan verwoorden.
 

Behandeltraject en werkwijze

Vaktherapie is individueel, in een groep of met het gezin mogelijk. De problematiek naast de (lichte) verstandelijke beperking bepaalt de behandelduur, frequentie, locatie en de interventies.

Om het effect van de therapie optimaal te maken, werkt de vaktherapeut samen met het netwerk van de cliënt en is er extra aandacht voor het vertalen en gebruiken van het geleerde in de therapie naar het dagelijks leven.
 

Wanneer is vaktherapie niet geschikt? Als iemand met een verstandelijke beperking in een crisis verkeert, in het geval van een acute psychose, bij het ontbreken van motivatie of bij ernstige depressie of suïcidaliteit is vaktherapie (nog) niet geschikt.
 

Meer informatie

Herken je jezelf, jouw kind of een naaste in bovenstaand verhaal? Kan vaktherapie iets voor je betekenen? Zoek hier een vaktherapeut in jouw buurt. Wil je weten of jouw zorgverzekering vaktherapie vergoedt, kijk dan hierVoor kinderen en jongeren kun je bij jouw gemeente informeren hoe en waar vaktherapie vergoed wordt. 

Kijk ook eens op de volgende websites voor meer informatie:

Praktische informatie

Wil je meer weten over vaktherapie?
Lees meer

Vaktherapie en jouw ziektekostenverzekering

Lees meer