Wat is vaktherapie?
  1. Home

Ingrijpende levensgebeurtenissen

Wat zijn ingrijpende levensgebeurtenissen?

Bij ingrijpende levensgebeurtenissen gaat het bijvoorbeeld om het doormaken van een echtscheiding, het verliezen van een dierbaar persoon of een vaardigheid of rol, maar ook om het slachtoffer zijn (geweest) van seksueel misbruik of mishandeling. Het meemaken van dit soort gebeurtenissen in de jeugd of op latere leeftijd kan leiden tot allerlei psychische en psychiatrische klachten en ziektebeelden, zoals depressie, angst, hechtingsstoornissen of persoonlijkheidsstoornissen.


Gevolgen in het dagelijks functioneren

Wanneer je een ingrijpende gebeurtenis hebt meegemaakt, kan dit leiden tot gevoelens van somberheid, verwarring, boosheid en angst. Het kan zijn dat je vastloopt in je dagelijks functioneren, dat het niet meer lukt om je werk te doen en sociale contacten te onderhouden. Kinderen kunnen na een ingrijpende levensgebeurtenis gedragsproblemen krijgen en boos of angstig gedrag laten zien. Het is normaal om na een ingrijpende gebeurtenis enige tijd nodig te hebben voor verwerking. Als de klachten langer aanhouden, het verlies pijnlijk en hevig blijft en het niet lukt om de draad van het leven weer op te pakken, spreken we van gestagneerde rouw. Dan kan het nodig zijn om met behulp van therapie de rouwverwerking (weer) op gang te brengen.

Wanneer je in het verleden ernstige, herhaalde traumatische ervaringen hebt meegemaakt, zoals seksueel misbruik of langdurende mishandeling, spreken we van complex trauma. Je kunt levenslang last houden van de gevolgen hiervan. De autonomie en het gevoel van veiligheid kunnen sterk aangetast zijn door deze ervaringen. Het kan zijn dat je last hebt van nachtmerries of herbelevingen. Ook kan het zijn dat je vervreemd bent van jouw eigen belevingswereld, dat het lijkt alsof je 'als een robot' leeft. Jouw gevoelens zijn ver weggestopt of onderdrukt. Over gevoelens praten of contact maken met anderen is erg moeilijk, omdat je anderen niet meer vertrouwt. Het aangeven van je grenzen lukt je vaak niet en je vindt het moeilijk om voor jezelf op te komen.


Vaktherapie bij ingrijpende levensgebeurtenissen

In vaktherapie staat niet het praten centraal, maar het ervaren en handelen. Wanneer er sprake is van gestagneerde rouw na een ingrijpende gebeurtenis, dan kan de vaktherapeut je hier op een actieve en ervaringsgerichte manier in begeleiden. Denk hierbij aan het ervaren en uiten van verschillende emoties die de gebeurtenis oproepen, maar ook het oproepen van positieve herinneringen. Er kan een aandenken worden gemaakt, een afscheidsritueel worden uitgevoerd en er kan gewerkt worden aan het creëren van een nieuw toekomstbeeld.

Vaktherapie kan ook goed worden ingezet bij het verwerken van traumatische ervaringen. Met verschillende materialen en werkvormen kunnen de ervaringen op een gecontroleerde manier worden vormgegeven, waardoor gevoelens kunnen worden geuit en de angst, schuldgevoelens en verdriet kunnen worden omgevormd naar boosheid en kracht. Ook hierin kunnen bepaalde rituelen ondersteunend zijn in het afstand nemen van en afrekenen met een trauma. De eigenwaarde kan vergroot worden door de positieve ervaringen die worden opgedaan.

Bij vaktherapie kan ook goed worden gewerkt aan het verminderen van de gevolgen van complex trauma. In de werkvormen kun je binnen een veilige setting oefenen met verschillende vaardigheden, zoals het vergroten van jouw gevoel van veiligheid en autonomie, het stilstaan bij wat je ervaart aan lichaamssignalen of emoties of het aangaan van contact, het aangeven van grenzen en uiten van gedachten en gevoelens.


Behandeltraject en werkwijze

Rouw- en traumaverwerking kan binnen een groep of individueel worden aangeboden, afhankelijk van de draagkracht van de patiënt en de behandelsetting. Het behandelen van de gevolgen van complex trauma zal merendeels in groepstherapie plaatsvinden, omdat de groepsleden aan elkaar kunnen oefenen. Lotgenotencontact heeft hier een grote meerwaarde.

Rouwverwerking duurt gemiddeld 10 tot 15 sessies, doorgaans zijn dit wekelijkse sessies van 45 tot 60 minuten. Traumaverwerking duurt gemiddeld 30 sessies en behandeling van complex trauma duurt 9 maanden tot een jaar. Bij traumabehandeling wordt vaktherapie vaak gecombineerd met andere therapieën zoals EMDR.


Meer informatie

Herken je jezelf of een naaste in het bovenstaande? Kan vaktherapie iets voor jou betekenen? Zoek hier een vaktherapeut in jouw buurt. Wil je weten of jouw zorgverzekering vaktherapie vergoedt, kijk dan hier.

Bekijk ook eens onderstaande filmpjes op YouTube met een ervaringsverhaal over beeldende therapie, over psychomotorische therapie bij kinderen na seksueel misbruik of geweld en over beeldende therapie bij een ggz-instelling. 

Ervaringsverhaal beeldende therapie

Psychomotorische therapie bij kinderen na seksueel misbruik of geweld

Beeldende therapie bij ggz-instelling Dimence

Praktische informatie

Wil je meer weten over vaktherapie?
Lees meer

Vaktherapie en jouw ziektekostenverzekering

Lees meer